Thử tải bể nước giúp đánh giá khả năng làm việc thực tế của thành bể, đáy bể và các vị trí liên kết dưới tác động của tải trọng nước. Trong quá trình thử, cần theo dõi độ võng, biến dạng, sự xuất hiện của vết nứt và mức độ rò rỉ để xác định độ kín, khả năng chịu lực và mức độ an toàn trước khi đưa bể vào sử dụng. Cùng BỐN IBST tìm hiểu rõ hơn trong bài viết dưới đây.
Những nội dung cần kiểm tra trước khi thử tải bể nước
Trước khi thử tải bể nước, cần khảo sát hiện trạng kết cấu, các vị trí chống thấm và hệ thống đường ống liên quan. Việc kiểm tra ban đầu giúp xác định điều kiện thử phù hợp và có cơ sở so sánh sau khi cấp nước.
Một số nội dung cần kiểm tra gồm:
- Tình trạng thành bể, đáy bể và nắp bể.
- Các vết nứt hiện hữu trên bề mặt bê tông.
- Vị trí khe co giãn, mạch ngừng thi công.
- Các góc bể và vị trí tiếp giáp giữa thành với đáy.
- Tình trạng lớp chống thấm nếu có.
- Vị trí ống xuyên bể, cổ ống và các chi tiết chèn kín.
- Dấu hiệu bong tróc, rỗ bê tông hoặc lộ cốt thép.
- Hiện trạng thấm ẩm tại khu vực bên ngoài bể.
Các dấu hiệu này cần được ghi nhận trước khi thử để phân biệt hư hỏng có sẵn với các thay đổi phát sinh trong quá trình chứa nước.

Các bước thực hiện thử tải bể nước
Quá trình thử tải bể nước cần được thực hiện theo trình tự phù hợp với dung tích, cấu tạo và điều kiện thực tế của bể. Việc chia thành từng giai đoạn giúp theo dõi rõ phản ứng của kết cấu và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.
Các bước thực hiện thường gồm:
- Ghi nhận hiện trạng ban đầu: Đánh dấu các vết nứt hiện hữu, kiểm tra thành bể, đáy bể, góc bể, khe nối, vị trí xuyên ống và các khu vực có nguy cơ thấm. Khi cần, bố trí thêm các điểm đo biến dạng.
- Bơm nước theo từng giai đoạn: Cấp nước theo từng mức thay vì bơm đầy ngay từ đầu. Sau mỗi giai đoạn cần kiểm tra mực nước, vết nứt, tình trạng thành bể, đáy bể và các vị trí liên kết.
- Duy trì mực nước thử: Khi đạt mực nước theo phương án, giữ nước trong khoảng thời gian phù hợp để theo dõi hiện tượng thấm, rò rỉ, sự phát triển của vết nứt và biến dạng của kết cấu.
- Theo dõi trong thời gian giữ tải: Ghi nhận sự thay đổi mực nước, mức độ mở rộng của vết nứt, biến dạng thành bể, đáy bể và tình trạng tại các khe nối, cổ ống.
- Xả nước sau khi hoàn thành thử: Nước được xả theo trình tự phù hợp để giảm tải cho kết cấu, đồng thời tiếp tục theo dõi các thay đổi phát sinh.
- Kiểm tra trạng thái sau thử: Đánh giá độ võng, biến dạng còn lại, tình trạng vết nứt, các khu vực từng thấm và mức độ phục hồi của kết cấu sau khi giảm tải.
Kết quả ở từng giai đoạn cần được đối chiếu với hiện trạng ban đầu. Đây là cơ sở để đánh giá độ kín, khả năng chịu lực và xác định bể có thể đưa vào sử dụng hay cần sửa chữa, xử lý thêm.

Xem thêm: Đường cong cháy ISO 834 là gì và được dùng trong tính toán chịu lửa ra sao?
Các chỉ tiêu cần theo dõi trong quá trình thử tải
Khi thử tải bể nước, cần theo dõi đồng thời phản ứng của kết cấu và khả năng giữ nước của bể. Các chỉ tiêu này giúp phát hiện sớm biến dạng, nứt, thấm hoặc rò rỉ trong suốt quá trình thử.
Các nội dung cần theo dõi gồm:
- Mực nước trong bể: Ghi nhận sự thay đổi của mực nước trong thời gian giữ tải để phát hiện hao hụt bất thường.
- Biến dạng thành bể: Theo dõi độ dịch chuyển, phình hoặc biến dạng của thành dưới áp lực nước.
- Biến dạng đáy bể: Kiểm tra hiện tượng võng, lún hoặc thay đổi hình dạng tại đáy.
- Vết nứt: Ghi nhận vị trí, chiều rộng, chiều dài và mức độ phát triển của các vết nứt hiện hữu hoặc mới xuất hiện.
- Hiện tượng thấm: Quan sát bề mặt ngoài của thành, đáy và các khu vực tiếp giáp để phát hiện ẩm hoặc thấm nước.
- Rò rỉ cục bộ: Kiểm tra kỹ tại khe nối, mạch ngừng, góc bể, cổ ống và các vị trí xuyên kết cấu.
- Khe co giãn và mạch nối: Theo dõi hiện tượng mở rộng, dịch chuyển hoặc mất kín khi bể chịu tải.
- Biến dạng sau khi xả nước: Đánh giá độ võng, chuyển vị còn lại và mức độ phục hồi của kết cấu sau khi giảm tải.
Việc ghi nhận đầy đủ các chỉ tiêu trên giúp đánh giá đồng thời độ kín, mức độ ổn định và khả năng làm việc thực tế của bể trước khi đưa vào sử dụng.

Đánh giá kết quả thử tải bể nước
Sau khi hoàn thành thử tải bể nước, cần đánh giá đồng thời hai yếu tố chính là độ kín và khả năng chịu lực của kết cấu. Việc xem xét toàn diện giúp xác định bể có thể đưa vào sử dụng hay cần tiếp tục sửa chữa, xử lý.
Xem thêm: Eurocode 3 chịu lửa được áp dụng thế nào khi thiết kế kết cấu thép?
Đánh giá độ kín của bể
Độ kín được xác định dựa trên khả năng giữ nước và tình trạng thấm, rò trong thời gian thử. Một số nội dung cần kiểm tra gồm:
- Mực nước có giảm bất thường hay không.
- Thành và đáy bể có xuất hiện vùng ẩm, thấm nước.
- Góc bể, khe nối và mạch ngừng có bị rò.
- Vị trí ống xuyên bể, cổ ống có giữ kín.
- Vết nứt có xuất hiện hiện tượng thấm xuyên.
- Các vị trí từng sửa chống thấm có phát sinh rò rỉ trở lại.
Khi đánh giá cần phân biệt lượng nước giảm do bay hơi với thất thoát thực tế. Nếu xuất hiện rò rỉ rõ ràng, cần xác định đúng vị trí và nguyên nhân trước khi đưa bể vào khai thác.

Đánh giá khả năng chịu lực của kết cấu bể
Khả năng chịu lực được xem xét dựa trên phản ứng của thành bể, đáy bể và các vị trí liên kết dưới áp lực nước. Nội dung thường gồm:
- Mức độ biến dạng của thành bể.
- Hiện tượng võng hoặc lún tại đáy.
- Sự xuất hiện và phát triển của vết nứt.
- Biến dạng tại góc bể và các vị trí liên kết.
- Tình trạng bê tông tại khu vực chịu lực chính.
- Khả năng phục hồi sau khi xả nước.
- Biến dạng dư còn lại sau thử.
- Khả năng làm việc dưới mực nước khai thác dự kiến.
Nếu kết cấu ổn định, biến dạng phù hợp và không xuất hiện hư hỏng bất thường, kết quả thử có thể được dùng làm cơ sở xem xét đưa bể vào sử dụng. Ngược lại, khi có nứt phát triển nhanh, biến dạng lớn, rò rỉ hoặc biến dạng dư đáng kể, cần kiểm tra chuyên sâu và xử lý trước khi khai thác.
Kết luận
Thử tải bể nước giúp đánh giá đồng thời khả năng chịu lực, mức độ biến dạng và độ kín của kết cấu trước khi đưa vào khai thác. Việc theo dõi mực nước, vết nứt, thấm rò và biến dạng trong từng giai đoạn giúp phát hiện sớm các vị trí chưa đáp ứng yêu cầu.
BỐN IBST nhận khảo sát, kiểm định và thử tải bể nước cho công trình dân dụng, công nghiệp và các bể đang cần đánh giá lại khả năng sử dụng. Liên hệ BỐN IBST để được tư vấn phạm vi thử tải và phương án kiểm tra phù hợp với hiện trạng thực tế.
